Ochrona Środowiska

„Świadomi wpływu działalności Polskiego Koncernu Naftowego ORLEN SA na środowisko deklarujemy systematyczne dostosowywanie metod planowania i prowadzenia procesów do wymogów zasady trwałego i zrównoważonego rozwoju, poprzez zintegrowane traktowanie procesu zapobiegania zanieczyszczaniu i ochrony środowiska.

Celowi temu podporządkowujemy strategię Firmy przełożoną na istniejące i przyszłe programy rozwoju oraz na inne działania realizowane w oparciu o wdrożony System Zarządzania Środowiskowego według wymagań normy PN – EN ISO 14001:2005. Zobowiązujemy się do jego rozszerzenia na pozostałe jednostki Koncernu na terenie kraju i zbudowanie zintegrowanego Systemu Zarządzania” ^[1].

Ochrona środowiska

Wszelkie działania podejmowane przez ORLEN w 2008 r. cechowało zachowanie możliwie najwyższej neutralności ekologicznej naszych procesów produkcyjnych oraz magazynowania i dystrybucji produktów.

Nakłady inwestycyjne na zadania związane z ochroną środowiska tylko w Zakładzie Produkcyjnym PKN ORLEN w Płocku w 2008 r. wynosiły ponad 259 mln zł i były wyższe o ok. 112% w porównaniu do 2007 r.

Łączną emisję wszystkich zanieczyszczeń zmniejszyliśmy o 1,3%, przy wzroście przerobu ropy w ciągu ostatnich 12 miesięcy o 4,16%. Warto odnotować fakt, że tylko dzięki stosowaniu niskosiarkowych paliw o 2,52% zmniejszyła się emisja dwutlenku siarki do atmosfery. Natomiast wymiana palników na niskoemisyjne na kolejnym kotle Elektrociepłowni pozwoliła zmniejszyć ilość tlenków azotu o 8,74%.

Zmalał też pobór wody z Wisły do procesów produkcyjnych – o 3,07%, a ilość odprowadzanych ścieków – o 2,85%.

Nasze działania na rzecz ekologii (zmniejszone emisje w zakładzie w Płocku, hermetyzacja stacji paliw i terminali paliwowych) przyniosły nam również wymierny efekt finansowy w postaci zmniejszenia opłat za korzystanie ze środowiska o ponad 700 tys. zł.

W 2008 r. rozpoczął się drugi okres rozliczeniowy wspólnotowego systemu handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych obejmujący lata 2008–2012. W systemie tym obecnie uczestniczą trzy instalacje produkcyjne PKN ORLEN. Według zweryfikowanych już raportów za 2008 r. wszystkie mieściły się w swoich średniorocznych przydziałach uprawnień.

Zmniejszyliśmy również średnią zawartość siarki w naszych benzynach z 0,0008% wagowych w 2007 r. do 0,0006% wagowych w 2008 r., przy zwiększeniu zawartości biokomponentu (jakim jest ETBE) z 3,7% do 6,48%.

W dalszym ciągu uczestniczymy w realizacji programów środowiskowych, mających na celu ochronę otaczającego nas środowiska. W ramach Programu „Odpowiedzialność i Troska” w 2008 r. zrealizowaliśmy 40 zadań, z czego ponad połowę stanowiły zadania z zakresu ochrony środowiska. W ciągu ostatnich siedmiu lat, od kiedy bierzemy udział w „Programie restytucji sokoła wędrownego”, w naszej firmie przyszło na świat 21 piskląt tych ptaków.

Ważnymi wydarzeniami w Grupie ORLEN było uruchomienie, m.in: nowoczesnej spalarni odpadów przez spółkę ORLEN Eko Sp. z o.o. oraz instalacji redukującej emisję podtlenku azotu w spółce ANWIL SA.

Ochrona powietrza

Kontrolne pomiary wykonane przez nas w 2008 r. w kompleksie rafineryjno-petrochemicznym w Płocku nie wykazały przekroczeń dopuszczalnych poziomów emisji określonych przez Pozwolenie Zintegrowane.

Osiągnęliśmy 21-procentowy spadek emisji pyłu do powietrza. Natomiast blisko 9-procentowy spadek emisji tlenków azotu wynika w głównej mierze z modernizacji palników na kotle 3 oraz z utrzymania reżimów tlenowych w Elektrociepłowni.

W latach 2007 i 2008 emisja zanieczyszczeń charakterystycznych dla Zakładu Produkcyjnego w Płocku kształtowała się na następującym poziomie:

Zestawienie emisji wybranych zanieczyszczeń Zakładu Produkcyjnego w Płocku w latach 2007–2008 (Mg)

	2007	2008	wzrost	spadek
Dwutlenek siarki	20 973,30	220 444,59	-528,71	-2,52%
Tlenki azotu (w przeliczeniu na dwutlenek azotu)	7 474,71	6 821,48	-653,23	-8,74%
Tlenek węgla	762,38	812,16	49,78	6,53%
Suma węglowodorów	1 397,44*	1 384,01	-13,43	-0,96%
Pył ze spalania paliw	574,53	453,34	-121,19	-21,09%
Dwutlenek węgla	6 238 941,29	6 158 959,11	-79 982,18	-1,28%
Pozostałe zanieczyszczenia	290,6	270,71	-19,89	-6,84%
Łączna emisja wszystkich zanieczyszczeń	6 270 414,25	6 189 145,40	-81 268,85	-1,30%

* Wartość jest wyższa o 835,7 Mg niż przedstawiona w Biuletynie Ochrony Środowiska 2007. Różnica ta wynika z błędnego raportowania programu do naliczeń opłat; usterka programu została usunięta przez dostawcę oprogramowania.

Ochrona środowiska w działalności inwestycyjnej

Nakłady inwestycyjne na zadania związane z ochroną środowiska tylko w Zakładzie Produkcyjnym w Płocku w 2008 r. wynosiły ponad 259 mln zł i były wyższe o ok. 112% w porównaniu do 2007 r. (stanowiło to 21% wszystkich wydatków inwestycyjnych w Płocku w 2008 r.).

Do najważniejszych zadań, ograniczających wpływ naszego zakładu na poszczególne komponenty środowiska, należy zaliczyć:

• budowę Instalacji HON VII wraz z infrastrukturą;
• budowę Instalacji Claus II wraz z infrastrukturą;
• przebudowę wypełnień technologicznych chłodni wentylatorowych instalacji chłodniczej;
• przebudowę układu paliwowego zakładu Elektrociepłowni;
• wyciszenie hałasu wentylatorów powietrza na kotłach w zakładzie Elektrociepłowni;
• modernizacja elektrycznych silników napędowych pomp wody chłodniczej Bloków Wodnych Rafineryjnych 1, 2 i 3;
• wymianę silników elektrycznych na Blokach Wodnych Petrochemicznych.

Stacje paliw naszej sieci dostosowywaliśmy do obowiązujących przepisów środowiskowych oraz wyposażaliśmy w urządzenia ekologiczne. Ponad 31 mln zł wydaliśmy na zadania z zakresu ochrony środowiska w terminalach paliwowych w Lublinie, Gutkowie, Bolesławcu i Mościskach.

Grupa ORLEN w 2008 r. prowadziła różnorodne działania ograniczające negatywny wpływ na środowisko naturalne. Na podkreślenie zasługują:

ANWIL SA

• Redukcja emisji gazów cieplarnianych – wdrożenie technologii katalitycznej redukcji podtlenku azotu. Zakładany efekt: zmniejszenie w latach 2008-2012 emisji podtlenku azotu o 3,5 mln ton w przeliczeniu na dwutlenek węgla.
• Przebudowa układu niszczenia chloru. Zakładany efekt: zmniejszenie o 400 Mg ilości chlorków odprowadzanych do środowiska w 2009 r. w porównaniu z 2007 r.
• Modernizacja ciągu uzdatniania kondensatów na Demi II. Zakładany efekt: zmniejszenie w stosunku do stanu obecnego zużycia kwasu solnego i ługu sodowego o 80% oraz ilości odprowadzanych ścieków o 85%. Zadanie w trakcie realizacji. Termin zakończenia: I kwartał 2009 r.
• Budowa dźwiękochłonnej kabiny dla obsługi wytłaczarek w Kompleksie Tworzyw Sztucznych. Zakładany efekt: obniżenie poziomu narażenia na hałas do warunków normatywnych, tj. < 85 dB.
• Zakup nowej drukarki fleksograficznej z usadowieniem jej w linii z instalacją do produkcji folii 3-warstwowej. Zakładany efekt: ograniczenie powstawania odpadów o około 200 Mg/rok od momentu uruchomienia urządzenia. Zadanie w trakcie realizacji. Termin zakończenia I kwartał 2009.
• Przeprowadzenie kolejnej VI edycji akcji edukacji ekologicznej „Drzewko za butelkę”.

Basell Orlen Polyolefins Sp. z o.o.

• Ograniczenie ilości emisji niezorganizowanej na instalacji Polietylen II w stosunku do 2007 r. Procentowe zmniejszenie emisji węglowodorów alifatycznych wyniosło 7%. Czynny udział pracowników firmy w 15-stej edycji kampanii „Sprzątanie Świata” (wrzesień 2008 r.). Akcja objęła teren Brudzeńskiego Parku Krajobrazowego. Basell Orlen Poliolefins Sp. z o.o. była jednym z jej sponsorów.
• Organizacja forum proekologicznego – IX Powiatowy Dzień Ziemi wspólnie ze Starostwem Powiatowym w Płocku (kwiecień 2008r.). Temat forum: „Poliolefiny w służbie ochrony klimatu”.
• Udział w Międzynarodowych Targach Tworzyw Sztucznych w Katowicach, gdzie rozpropagowano dwie proekologiczne gry edukacyjne: „Hostalenek” i „Spheripolek”.

ORLEN Asfalt Sp. z o.o.

• Zabudowa stanowiska do mycia bezpieczników ogniowych.
• Zabudowa stanowiska do awaryjnego rozładunku autocystern.
• Modernizacja i hermetyzacja węzła rozładunku cystern kolejowych na instalacji Produkcja Trzebinia. W efekcie realizacji powyższych zadań zwiększono bezpieczeństwo na stanowiskach pracy oraz zlikwidowano źródło emisji niezorganizowanej przy rozładunku cystern kolejowych.

ORLEN Eko Sp. z o.o.

• W sierpniu 2008 r. uruchomiona została instalacja termicznego przekształcania odpadów o wydajności 50 000 ton rocznie. Zastosowana technologia spalania w piecu ze złożem fluidalnym umożliwia unieszkodliwianie osadów biologicznych i szlamów zanieczyszczonych substancjami ropopochodnymi. W spalarni tej mogą być również unieszkodliwiane wysuszone osady ściekowe pochodzące z komunalnych oczyszczalni ścieków. Instalacja posiada system oczyszczania spalin wraz z systemem ciągłego monitoringu emisji w zakresie, m.in. pyłu, NO_X, CO, substancji organicznych i innych. Instalacja spełnia wszystkie obowiązujące w Polsce wymagania środowiskowe oraz uregulowania unijne dla tego typu działalności.

ORLEN Oil Sp. z o.o.

• Dostosowanie oferty do nowych wymogów rynku związanych między innymi z wprowadzaniem w UE kolejnej normy czystości spalin – EURO 5.
• Realizacja programu Base Oils Interchange z udziałem olejów bazowych ORLEN Oil, obejmującego mineralne oleje silnikowe przeznaczone do ciężkich silników Diesla, czego efektem jest wprowadzenie nowoczesnych rozwiązań technologicznych dla następujących olejów: Platinum Ultor Plus 15W/40, Platinum Ultor 15W/40, ORLEN OIL Diesel (3) 15W/40, ORLEN OIL Diesel (2) 15W/40 i 20W/50.

Rafineria Trzebinia SA

• Prowadzenie przygotowań do realizacji zadania: Budowa oczyszczalni ścieków z instalacji do produkcji biodiesla. Celem zadania jest wstępne podczyszczanie ścieków z zanieczyszczeń do poziomu umożliwiającego wprowadzenie ich do następnych obiektów oczyszczalni. Celem głównym inwestycji jest ochrona środowiska gruntowo-wodnego. W ramach tego zadania w 2008 r. prowadzono działania związane z poszukiwaniem technologii oraz firmy zajmującej się oczyszczaniem ścieków z zawartością metanolu. Prowadzono próby oczyszczania ścieków metodą biologiczną tlenową oraz beztlenową. Ponadto przeprowadzano analizy ścieków oraz testy dla określenia możliwości wyhodowania osadu czynnego.
• Zabezpieczenie torów przeładunkowych przed przedostawaniem się produktów naftowych do gruntu oraz do wód gruntowych. W ramach zadania, w I kwartale 2008 r. zakupiono panele do wyłożenia torów, montaż paneli planowany jest w 2009 r.

Rafineria Nafty Jedlicze SA

• Modernizacja spalarni odpadów:
  – modernizacja instalacji mokrego odsiarczania spalin,
  – wykonanie ciągłego pomiaru ilości węglowodorów,
  – modernizacja systemu sterowania,
  – modernizacja układu podawania wapna hydratyzowanego,
  – dostosowanie terenu do magazynowania i segregacji odpadów,
  – modernizacja kotła na instalacji spalarni odpadów,
  – modernizacja instalacji oczyszczania spalin.
• Dostosowanie zbiorników magazynowych do obowiązujących przepisów – wykonanie robót budowlano-montażowych związanych z zabezpieczeniem gruntu i wód gruntowych przed przenikaniem produktów naftowych, poprzez:
  – wykonanie w zbiornikach drugich den stalowych lub laminowanych,
  – zabudowę układu sygnalizacji wystąpienia przecieków,
  – zabudowę układów do ciągłego pomiaru napełnienia zbiorników i zabezpieczenia przed wystąpieniem ewentualnego przepełnienia zbiornika,
  – wykonanie szczelnej tacy p-rozlewczej wraz z monitoringiem występowania ewentualnego przecieku.
• Budowa węzła segregacji olejów przepracowanych w celu zwiększenia ilości pozyskiwanych z rynku zużytych olejów przepracowanych i uzyskanie pełnej kontroli (pod względem jakościowym) nad przywożonymi z zewnątrz olejami przepracowanymi przyjmowanymi do przerobu na instalacji Destylacji Olejów Przepracowanych.

Inowrocławskie Kopalnie Soli „Solino” SA

• Wymiana czynnika – substancji kontrolowanej w klimatyzatorach na tzw. czynnik „ekologiczny”.
• Rozbudowa sieci hydrantowej i modernizacja sterowania napędów instalacji paliwowej w celu zwiększenia bezpieczeństwa na terenie Kopalni Soli „Góra” i Podziemnym Magazynie Ropy i Paliw.
• Remonty rurociągów i zakup miernika do pomiaru grubości ścianki rurociągu w celu zabezpieczenia przed zaistnieniem wycieków solanki.

AB Mažeikų Nafta

• Prowadzono monitoring zanieczyszczeń powietrza wokół zakładu w czterech punktach pomiarowych położonych w strefie ochronnej zakładu. W ramach tego monitoringu analizowane były następujące zanieczyszczenia: C1-C10, benzen, toluen, ksylen, tlenek węgla, siarkowodór, dwutlenek siarki oraz dwutlenek azotu.
• Zainstalowano automatyczny system ciągłych pomiarów emisji dla dużych źródeł spalania (w celu spełnienia wymagań Dyrektywy 2001/80/EC), który mierzy stężenie następujących zanieczyszczeń: SO₂, pył, CO i NO_X, jak również kontroluje parametry prowadzonych procesów, takie jak: ilość tlenu, temperatura, ciśnienie, przepływ.

Unipetrol RPA

• Obniżenie emisji NO_X dla elektrowni T700 (1 piec) – redukcja poprzez dodawanie mocznika.
• Użycie metanolu w procesie oczyszczania ścieków – składnik odżywczy dozowany po wygaśnięciu bloku produkcyjnego OXO.
• Czyszczenie wody ściekowej z jednostki POX (zgazowanie gudronu) – usunięcie amoniaku z wody ściekowej i wykorzystanie jej w procesie odsiarczania w elektrowni T700.

Paramo a.s.

• Produkcja benzyny lakierniczej – uwodornienie (z produktu ubocznego z procesu hydroodsiarczania).
• Kontynuacja rekonstrukcji zbiorników (zgodnie z planem do 2020 r.).
• Kontynuacja ochrony przed hałasem.
• Opracowanie wniosku o przyznanie dużej sumy do OPZP (dla rekonstrukcji zbiornika VR28).

   

[1] „Polityka Środowiskowa PKN ORLEN SA”.